Piše: Nedim SALIHAGIĆ
Kažu da nakon jutarnje kiše iza sivih oblaka uvijek proviri sunce – to se apsolutno može primijeniti na naš fudbal nakon odličnih nastupa bh. klubova u Evropi. Godinama unazad slušamo razne kritike na račun domaćeg fudbala, od lošeg suđenja, neuslovnih terena, posjećenosti stadiona, rada Fudbalskog saveza… Sve te kritike su mahom opravdane, ali uz sve te nedostatke klubovi su napredovali, što pokazuju ovosezonski nastupi u Evropi. Premijer liga kao elitno bh. fudbalsko takmičenje kroz sve ove godine se etablirala kao najzanimljivija, najuzbudljivija i najravnopravnija liga u regionu, što su uslovi za stvaranje odličnih mladih igrača koji će biti nosioci svojih klubova na međunarodnoj sceni. Pravo da našu zemlju u evropskim okvirima predstavljaju ove sezone stekli su Sarajevo, Željezničar, Zrinjski i Borac, koji su nakon prekida sezone zbog koronavirusa držali prve četiri pozicije u minuloj sezoni.
Sarajevo je kao aktuelni šampion države steklo pravo nastupa u prvom pretkolu Lige prvaka, gdje su snage odmjerili sa prvakom Velsa, ekipom Connah´s Quay Nomads. Sarajevo je u taj susret ušlo kao papirnati favorit, ali je to trebalo potvrditi na terenu. Bordo tim je rutinski pobjedilo 0:2, no pokazalo se još jednom da u elitnom takmičenju kao što je Liga prvaka nema loših i amaterskih ekipa. Da velški fudbal nije na tako niskim granama, pokazuju i nastupi velških klubova u okviru Evropske lige, gdje je TNS eliminisao slovačku Žilinu, a Bala Town maltešku ekipu Vallete.
Igrači Sarajeva su već u svom prvom nastupu pokazali snagu, poštovanje prema protivniku, tehničku dominaciju u odnosu na protivnika, te dozu sportske drskosti da se „pobiju“ na terenu sa Velšanima za svaku loptu, a i da zadrže vrijeme kada je to bilo potrebno. Za to vrijeme na drugom kraju Evrope okršaj su imali potencijalni protivnici Sarajeva, prvak Bjelorusije Dynamo Brest i kazahstanska Astana. Visoka pobjeda domaćina od 6:3 nad stalnim učesnikom grupnih faza elitnih evropskih takmičenja odjeknula je Evropom, ali nije zabrinula izabranike Vinka Marinovića. Sarajevu je pred put u Bjelorusiju otežavala činjenica da nisu mogli odgoditi domaću utakmicu sa Veležom, ali vidljivo je bilo da Vinko Marinović u ovoj fazi sezone prioritet daje nastupima na međunarodnoj sceni u odnosu na domaću. To se reflektovalo dobrim partijama u okviru Lige prvaka, i nešto lošijim nastupima u domaćem šampionatu. U Brestu je Sarajevo izgledalo moderno, napadački, fizički na zadovaljajućem nivou. Dynamo Brest je većinu utakmice bio u podređenom položaju, ali je svoje vrijeme kada je bio bolji na terenu kapitalizovao pogocima te je, više sretno nego spretno i uz veliku pomoć sudijske trojke koja je direktno uticala na konačni rezultat, na kraju slavio sa 2:1. Gostovanjem u Bjelorusiji je Sarajevo tako završilo ovogodišnju epizodu u Ligi prvaka, te će međunarodni nastup nastaviti u Evropskoj ligi.
Preostala tri bosanskohercegovačka fudbalska kluba Željezničar, Zrinjski i Borac svoje su evropske avanture počeli od prvog pretkola Evropske lige. Zrinjski je dočekao predstavnika Luksemburga, ekipu Differdanga, i rutinski slavio sa 3:0, čime su Plemići pokazali da lagano ulaze u pobjednički ritam nakon lošeg početka sezone u domaćem prvenstvu. Ako uzmemo činjenicu da je fudbal u Luksemburgu rapidno napredovao posljednjih godina, i da su u bliskoj prošlosti imali predstavnika u grupnoj fazi Evropske lige, onda ova ruitinska i ubjedljiva pobjeda dobija još više na značaju. Napredak je uočljiviji i kada se sjetimo da je Zrinjski 2005. ispao od jedne druge luksemburške ekipe, Dudelanga. Zrinjski je u međuvremenu rastao kao klub i sticao neophodno evropsko iskustvo, a kruna svega je bilo prošlogodišnje izbacivanje holandskog Utrechta u okviru Evropske lige. Za nastavak uspješne evropske avanture Zrinjskom je neophodno da podigne formu za stepenicu više, jer roster igrača sa kojim raspolaže trener Mladen Žižović izgleda respektabilno.
Apetiti velikana iz Platonove nakon uspješne prošle sezone i izlaska na evropsku scenu su porasli, pa su u svrhu toga zadržali postojeći igrački kadar te ga dodatno osnažili. Svoju evropsku avanturu su započeli domaćom pobjedom protiv crnogorske Sutjeske. Borac je ovom pobjedom preskočio prvu prepreku čime je nakon 45 godina uspio proći jedno kolo u okviru evropskih takmičenja koje organizuje UEFA. Ključna figura utakmice je po ko zna koji put za bio Stojan Vranješ, koji je postigao efektan gol čime je odveo Banjalučane u narednu rundu takmičenja. Ako uzmemo činjenicu da su naši klubovi u prošlosti znali ispadati od crnogorskih predstavnika, onda se i ova pobjeda Borca može smatrati svojevrsnom pobjedom bh. fudbala.
Željezničar je za za protivnika dobio Maccabi Haifu, najtežeg protivnika na papiru od sva tri bh. predstavnika u okviru Evropske lige. Sarajevski plavi su po planu trebali gostovati u Izraelu, i tamo su stigli, ali su se i ekspresno vratili. Koronavirus je napravio pravu pometnju u ekipi Amara Osima, desetkovao igrački kadar i pred sam put, a ispostavilo se da je zaraženih bilo i među igračima koji su doputovali u Izrael. Utakmica je odgođena, i nadamo se krajnjoj pozitivnoj odluci UEFA-e , jer ne možemo se oteti dojmu da je kompletan i zdrav igrački kadar Željezničara imao šanse protiv izraelskog predstavnika. Istina, protivnik je favorit, raniji okršaji Željezničara sa klubovima iz Izraela ne daju pravo na veliko samopouzdanje, ali to nisu više ta vremena gdje su ubjedljivi porazi bili rezervisani za bh. predstavnike. Htjeli mi sebi priznati ili ne, napredovalo se, što nastupi u Evropi pokazuju. Ako uzmemo da je Željezničar imao odličnu prošlu sezonu i možda najbolji kontinuitet dobrih igara, te odličan start nove sezone uz, doduše, veliki kiks protiv Mladosti na Grbavici, ne možemo se oteti dojmu da se Plavi sa Grbavice imaju čemu nadati u toj utakmici. Maccabi Haifa jeste respektabilno ime u evropskim okvirima, ali kako informacije govore i oni imaju svojih klupskih previranja te je situacija daleko od idilične.
UEFA-a je poslala zvaničnu odluku da se prolongirani susret između Maccabija iz Haife i Željezničara igra ponovo u Izraelu do 12. septembra,a klubovima je ostavljeno na raspolaganje da usaglase tačan datum i satnicu odigravanja utakmice. Plavi sa Grbavice su najavili da će uložiti žalbu u kojoj će tražiti odigravanje utakmice na neutralnom terenu. Generalno u nastavku evropskih turneja bh. klubova imamo se čemu nadati. Za sada su nam najveći protivnici nepredviđene okolnosti – sudijske greške i koronavirus. Također, ne bi bilo loše pokazati i više patriotskog naboja svih klubova prema onim koji igraju Evropu, a odnosi se na odgađanje prvenstvenih utakmica. Samo dobri nastupi u Evropi pridonose razvoju bh. fudbala, od prodaje igrača do rasta rejtinga bh. klubova u Evropi. Jer danas su u Evropi Sarajevo, Željezničar, Zrinjski i Borac, a iduće sezone ko zna ko ispred bh. zastave. Svi klubovi trebaju staviti veći, opšti interes ispred ličnih klupskih interesa jer je samo to put za snažniji razvoj bosanskohercegovačkog klupskog fudbala.
